۱. واردات ته‌لنجی چیست؟

واردات ته‌لنجی یا کالای ملوانی نوعی واردات خرد است که توسط ملوانان شناورهای سنتی (لنج‌ها) از کشورهای حوزه خلیج فارس انجام می‌شود.
این روش، ریشه‌ای قدیمی دارد و به ملوانان اجازه می‌دهد بخشی از کالا را بدون انجام تشریفات سخت‌گیرانه گمرکی و با معافیت‌های محدود وارد کشور کنند.

این نوع واردات برای حمایت از معیشت ملوانان جنوب کشور توسط دولت ایران ایجاد شده است.

۲. ویژگی‌های واردات ته‌لنجی

• حجم واردات کم و محدود

• معافیت از بخشی از حقوق ورودی و مالیات

• ورود کالا توسط ملوانان و صاحبان لنج

• ورود از بنادر جنوب ایران مانند بوشهر، کنگان، دیر، لنگه، چابهار

• عدم امکان واردات کالاهای سرمایه‌ای و قاچاق‌پوش

۳. کالاهای مجاز در واردات ته‌لنجی

طبق مقررات جدید، فقط کالاهای مصرفی و کم‌ارزش اجازه ورود به‌صورت ته‌لنجی دارند:

گروه‌های کالایی مجاز:

• لوازم خانگی سبک (غیرسرمایه‌ای)

• مواد غذایی بسته‌بندی

• ظروف آشپزخانه

• پوشاک

• لوازم آرایشی و بهداشتی

• لوازم الکترونیکی کم‌ارزش

• لوازم تزئینی

• کفش و کیف

• پارچه

• لوازم خودرو سبک (غیرموتوری)

کالاهای غیرمجاز:

• موبایل و لپ‌تاپ در حجم زیاد

• لوازم خانگی بزرگ مثل یخچال، ماشین لباسشویی

• خودرو

• تجهیزات صنعتی

• دارو و مکمل

• محصولات کشاورزی دارای محدودیت

• کالاهای قاچاق یا ممنوعه شرعی / قانونی

۴. قوانین و محدودیت‌های ته‌لنجی (طبق مقررات فعلی)

۱. سقف معافیت برای هر ملوان

هر ملوان در سال اجازه واردات مقدار مشخصی کالا دارد (مثلاً ۶ تا ۸ بار در سال).
سقف ارزش کالا معمولاً بین ۸ تا ۱۰ میلیون تومان معاف است و اضافه بر آن باید هزینه گمرکی پرداخت شود.

۲. ثبت کالا در سامانه جامعه گمرکی

طرح‌های جدید دولت، ملوانان را موظف کرده کالا را در سامانه گمرک ثبت کنند.

۳. الزام به فاکتور معتبر کشور مبدا

برای جلوگیری از قاچاق، برخی بنادر فاکتور خرید را الزامی کرده‌اند.

۴. محدودیت در نوع کالا

فقط کالاهای مجاز مصرفی اجازه ورود دارند.

۵. ممنوعیت ورود کالاهای مشابه تولید داخل

اگر کالایی در ایران تولید کافی داشته باشد، ورود آن با ته‌لنجی ممنوع می‌شود.

۶. پرداخت حقوق ورودی برای کالاهای غیرمعاف

بخش اضافی باید طبق تعرفه گمرکی محاسبه شود.

۵. مراحل واردات ته‌لنجی

مرحله ۱: تهیه کالا از کشورهای مبدا

ملوانان کالا را معمولاً از کشورهای زیر تهیه می‌کنند:

• امارات

• قطر

• عمان

• بحرین

این کالاها با شناورهای چوبی یا فلزی خریداری و بارگیری می‌شوند.

مرحله ۲: ورود کالا به بنادر جنوب ایران

مهم‌ترین بنادر ورود ته‌لنجی:

• بوشهر

• کنگان

• دیر

• لنگه

• جاسک

• چابهار

پس از ورود، کالا در اسکله تخلیه و برای بررسی تحویل مأموران گمرک می‌شود.

مرحله ۳: ثبت کالا در سامانه گمرک (EPL)

طبق قوانین جدید، اطلاعات کالا باید در سامانه ثبت شود:

• نوع کالا

• وزن

• ارزش

• تعداد بسته‌ها

مرحله ۴: ارزیابی گمرک

کارشناسان گمرک کالا را بررسی کرده و موارد زیر را تعیین می‌کنند:

• میزان معافیت ملوان

• ارزش گمرکی

• نوع کالا

• تطبیق با لیست مجاز

مرحله ۵: پرداخت تعرفه در صورت اضافه بر سقف معافیت

اگر ارزش کالا بیشتر از حد مجاز باشد:

• ملوان باید حقوق ورودی

• مالیات ارزش افزوده

• عوارض بندری

را پرداخت کند.

مرحله ۶: صدور مجوز خروج کالا

بعد از تأیید گمرک، کالا اجازه خروج از بندر و انتقال به بازار دارد.

۶. مدارک لازم برای واردات ته‌لنجی

• کارت ملوانی

• کارت مالکیت لنج

• فاکتور خرید کالا

• لیست بسته‌بندی

• رسید تخلیه از بندر

• تاییدیه گمرک

• برگه شناسایی کالا

۷. مزایای واردات ته‌لنجی

۱. حمایت از ملوانان و ساحل‌نشینان جنوب

قسمت بزرگی از درآمد مردم جنوب از طریق ته‌لنجی تأمین می‌شود.

۲. قیمت پایین‌تر کالا برای مصرف‌کننده

چون بخشی از حقوق ورودی حذف می‌شود.

۳. سرعت بیشتر نسبت به واردات رسمی

۴. ارزآوری و تجارت خرد منطقه‌ای

۸. معایب و چالش‌های واردات ته‌لنجی

• عدم ثبات قوانین و تغییرات مداوم

• محدودیت شدید در نوع کالا

• احتمال ضبط کالا در صورت تخلف

• نبود امکان واردات در حجم زیاد

• مشکلات اقتصادی برای ملوانان در صورت کاهش معافیت‌ها

۹. نکات مهم و کاربردی برای واردات ته‌لنجی

• همیشه از لیست کالاهای مجاز مطلع باشید.

• کالاهای گران‌قیمت را ته‌لنجی وارد نکنید.

• فاکتور از فروشنده خارجی دریافت کنید.

• از ظرفیت قانونی هر ملوان بیش از حد استفاده نشود.

• کالا بسته‌بندی مناسب داشته باشد تا در اسکله آسیب نبیند.

• از آخرین بخشنامه‌های گمرک بوشهر یا هرمزگان مطمئن شوید.

• برخی بنادر روی برخی کالاها حساسیت بیشتر دارند (مثل لوازم آرایشی).

منبع: https://persianforwarder.com/blog/clandestine-importation-by-boat/